Soạn bài chuyện cũ trong phủ chúa trịnh

Nhằm mục tiêu giúp học viên nắm vững kỹ năng tác phẩm Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh Ngữ văn lớp 9, bài bác học người sáng tác - cống phẩm Chuyện cũ trong che chúa Trịnh trình bày đầy đủ nội dung, cha cục, bắt tắt, dàn ý phân tích, sơ đồ tư duy và bài văn phân tích tác phẩm.

Bạn đang xem: Soạn bài chuyện cũ trong phủ chúa trịnh

A. Câu chữ tác phẩm Chuyện cũ trong lấp chúa Trịnh

Đoạn trích Chuyện cũ trong bao phủ chúa Trịnh khắc ghi cảnh sống xa hoa vô độ của chúa Trịnh và lũ quan lại hầu cận trong bao phủ chúa.

khoảng năm ngay cạnh Ngọ, Ất mùi hương (1774 -1775) trong nước có chúa Trịnh Sâm thích nghịch đèn đuốc thường ngự ở các li cung bên trên Tây hồ núi Tử Trầm, núi Dũng Thúy. Cuộc sống của chúa Trịnh rất xa hoa và tốn kém: xây dựng những cung điện, đền đài tiếp tục lãng phí, ham mê đi chơi, ngắm cảnh đẹp, từng tháng vài tía lần vương vãi ra cung Thuỵ Liên. Việc đào bới tìm kiếm thú vui của chúa Trịnh thực ra là để cướp đoạt hồ hết của quý trong thiên hạ.

bọn hoạn quan tiền thì được chúa sủng ái, chúng ngang nhiên ỷ vắt hoành hành, vừa ăn cướp vừa la làng. Chúng dò xem công ty nào gồm cây cảnh, chim tốt, khướu giỏi hoặc dụng cụ đẹp nào đa số quy cho vô tội “phụng thủ”, tín đồ ta phải van xin chí chết bắt đầu được tha, có lúc còn phải phá quăng quật để tránh ngoài tai vạ. Bên tác giả cũng đều có trồng một cây lê và hai cây lựu trắng, đỏ nở hoa cực kỳ đẹp nhưng lại cũng bắt buộc chặt đi vị cớ ấy.

B. Đôi đường nét về thành công Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh

1. Tác giả

Phạm Đình Hổ (1768 - 1839), tên chữ là Tùng Niên hoặc Bỉnh Trực hiệu là Đông Dã Tiều tục hotline là Chiêu Hổ.

- Ông là người làng Đan Loan - huyện Đường An - thành phố hải dương (nay là làng nhân Quyền - thị trấn Bình Giang - Hải Dương).

- Ông sinh sống vào thời buổi giang sơn loạn lạc nên mong ẩn cư. Đến thời Minh Mạng nhà Nguyễn, đơn vị vua mời ông ra có tác dụng quan, cho dù ông đang mấy lần từ chức tuy nhiên vẫn bị mời ra.

- Để lại các văn thơ viết bằng chữ Hán có giá trị lịch sử: “Vũ trung tùy bút”, “Tang yêu đương ngũ lục”

2. Tác phẩm

a. Hoàn cảnh sáng tác

Đoạn trích phía trong tác phẩm “Vũ trung tùy bút”, viết khoảng tầm đầu đời Nguyễn (đầu nỗ lực kỉ XIX). Đây là thành tựu văn xuôi khắc ghi một bí quyết sinh động, cuốn hút hiện thực tăm tối của lịch sử nước ta, là tài liệu giá trị về sử học, địa lí, buôn bản hội học.

b. Tía cục

Gồm 2 phần:

+ Phần 1 (Từ đầu mang lại “triệu bất tường”) → cuộc sống thường ngày xa hoa, tận hưởng lạc của Trịnh Sâm

+ Phần 2 (còn lại): Sự nhũng nhiễu của lũ quan lại bên dưới quyền

c. Giá trị nội dung

“Chuyện cũ trong che chúa Trịnh” phản ánh đời sống sang chảnh của vua chúa và sự nhũng nhiễu của lũ quan lại thời Lê - Trịnh, đưa đến một ánh mắt chân thực, phơi bày yếu tố hoàn cảnh đen tối của buôn bản hội vn dưới thời vua Lê – chúa Trịnh.

d. Cực hiếm nghệ thuật

- Thể loại tùy bút, sự ghi chép hết sức chân thực, sinh động mà lại giàu chất trữ tình.

- những chi tiết miêu tả chọn thanh lọc kĩ càng, mắc giá, nhiều sức thuyết phục

- Giọng điệu gần như là khách quan lại nhưng cũng khá khéo léo, biểu thị thái độ lên án đàn vua quan liêu qua thủ pháp liệt kê.

Xem thêm: Cách Tạo Usb Boot Cài Windows Chuẩn Uefi Bằng Rufus, Cách Tạo Usb Cài Windows10/8/7 Chuẩn Uefi

C. Sơ đồ bốn duy Chuyện cũ trong bao phủ chúa Trịnh

*

D. Đọc hiểu văn phiên bản Chuyện cũ trong lấp chúa Trịnh

1. Cuộc sinh sống xa hoa, tận hưởng lạc của Trịnh Sâm

Sự sang chảnh trong cuộc sống của chúa Trịnh Sâm đã được ghi chép lại chân thực, tỉ mỉ:

+ Chúa đến xây dựng những cung điện, đền rồng đài chỉ để thỏa ước muốn “thích đùa đèn đuốc”

→ thi công đền đài vì mục đích cá thể → quần chúng hao chi phí tốn của.

+ Chúa thường xuyên tổ chức các cuộc dạo chơi Tây Hồ bố bốn lần một mon → huy động không hề ít người hầu hạ cùng gần như trò giải trí lố lăng, tốn kém

+ tra cứu thu thứ “phụng thủ” → cướp đoạt hầu hết vật quý hiếm trong thiên hạ.

+ Đưa một cây nhiều cổ thụ về từ bên kia sông, cần tới cơ binh hàng trăm người → kì công, sang chảnh tốn kém.

=> Lối ghi chép tỉ mỉ, chân thực, khách quan, không gửi thêm bất kể một lời comment nào → sự xa xỉ, nạp năng lượng chơi, không màng đến tổ quốc đại sự của một bạn nắm binh quyền → sự sụp đổ, suy vong là điều không kị khỏi.

2. Sự nhũng nhiễu của lũ quan lại bên dưới quyền

Sự xa hoa hưởng lạc của tín đồ đứng đầu → thói nhũng nhiễu của quan liêu lại bên dưới trướng:

+ bầy hoạn quan được sủng ái vày giúp vua trong số những trò chơi xa hoa nên ỷ cầm hoành hành, tác oai phong tác quái

+ bọn chúng tìm thu vật “phụng thủ” → vừa nạp năng lượng cướp, vừa la làng.

bạn dân: bị chiếm đến hai lần → phải tự hủy quăng quật những sản vật cực hiếm của mình.

quan liêu lại: vơ vét làm của riêng → được giờ mẫn cán

+ Phạm Đình Hổ kể câu chuyện từ chính mái ấm gia đình mình khi bà bầu ông phải sai chặt đi một cây lê và hai cây lựu quý chỉ vì ao ước tránh tai họa → tăng mức độ thuyết phục, chân thực.

⇒ Tác giả kín đáo đáo biểu hiện thái độ bất bình, phê phán.

E. Bài bác văn so sánh Chuyện cũ trong tủ chúa Trịnh

trong số áng văn xuôi thời gian trung đại làm việc nước ta, bên cạnh Truyền kì mạn lục - một "Thiên cổ kì bút" - bạn đời thường nhắc đến Vũ trung tuỳ bút (Theo ngọn bút viết trong khi mưa) của Phạm Đình Hổ. Tác phẩm ra đời vào đầu cầm cố kỉ XIX. Không giống với Truyền kì mạn lục, tập sách "viết vào mưa" ấy nằm trong thể loại tuỳ bút. Dùng văn tuỳ bút, danh nho Phạm Đình Hổ đã tuỳ theo hứng thú và suy xét của riêng biệt mình, ghi chép lại rất nhiều sự việc, các câu chuyện rõ ràng chân thực, hồ hết điều tai nghe, đôi mắt thấy vào cuộc sống. Khi phát âm Truyền kì mạn lục, bọn chúng ta phát hiện đây đó số đông yếu tố lãng mạn, huyền ảo, còn vào Vũ trung tuỳ bút thì đậm đặc chất hiện thực. Trong số những bức tranh lúc này ấy là phần nhiều chuyện trong lấp chúa Trịnh Sâm. Viết lại những mẩu chuyện cũ ấy, tác giả dự báo "đó là triệu bất tường", là những tín hiệu không lành, đa số điềm gở.

thứ nhất là những mẩu chuyện về thói nạp năng lượng chơi xa xỉ, vô giới hạn của chúa Trịnh Sâm và những quan lại hầu cận trong phủ chúa. Tác giả Phạm Đình Hổ kể ba vụ việc tiêu biểu. Việc thứ nhất: Chúa mang lại xây dựng nhiều cung điện, đình đài ở các nơi để thỏa mãn ý thích hợp "đi chơi ngắm cảnh đẹp", ý ưng ý đó cứ triền miên, thông liền tưởng mang lại không cùng. Do vậy, nhà văn viết "Việc tạo đình đài cứ liên miên". Nghĩa là việc huy động sức dân, thu chi phí bạc, chiếm đất đai, bắt nhân lực liên tục diễn ra hàng tháng, sản phẩm năm, khu vực này, khu vực khác. Bài toán thứ hai: hồ hết cuộc rong chơi của chúa Thịnh vương (Trịnh Sâm). Chúa thường mê thích đi chơi, thường xuyên ngự - tới nạp năng lượng ngủ, chiêm ngưỡng cảnh vật đẹp, tận hưởng của ngon, trang bị lạ, thỏa mãn thú vui cả thân xác lẫn lòng tin - ở các li cung (cung điện, lâu đài xa gớm thành) trên hồ Tây, núi Tử Trầm, núi Dũng Thuý. Giữa những chuyến du ngoạn ấy của chúa đặc biệt nhất là cuộc dạo chơi trên hồ nước Tây. Vòng quanh bốn mặt hồ, binh lính phải "dàn hầu", vừa để đảm bảo an toàn vừa sẵn sàng tuân theo lời chúa không đúng bảo. Cũng vòng quanh tư mặt hồ, các quan trong triều cần "đầu bịt khăn, mang áo bọn bà" trá hình là những thị dân buôn bán, bày sản phẩm hoá như một cửa hàng sầm uất, đông vui, vui mang lại thiên hạ thì ít cơ mà vui mang lại chúa thì nhiều. Thuyền ngự mang lại đâu thì chúa và các hỗ tụng đại thần tuỳ ý ké vào bờ tải bán. Chúa với cận thần tới, thì nhạc công cần tấu lên đa số khúc nhạc dặt dìu gần xa vọng từ dưới bóng cây, bến đá như thế nào đó. Đúng là bức tranh cuộc sống phồn hoa mà lại giả dối. Người sáng tác chỉ ghi chép khách quan, ko một lời dìm xét, mà vấn đề nó cứ tự trình diện những nét rởm hợm, nực cười, đáng chê trách. Vấn đề thứ tía - đáng chê trách rộng - là mẩu chuyện chúa "sức thu lấy" - ra lệnh bởi văn bản - cướp đoạt một giải pháp trắng trợn tất cả "những chủng loại trân thế dị thú, cổ mộc quái quỷ thạch, chậu hoa cây cảnh" trong nhân dân. Lựa chọn một cảnh điển hình của rất nhiều cuộc giật đoạt ấy - cảnh binh lính chở một cây đa cổ thụ về phủ chúa - tác giả biểu đạt bằng đầy đủ từ ngữ sinh sống động, một giọng văn thật nặng nề. Cây nhiều to, cành lá rườm rà, được rước qua sông"... Như một cây cổ thụ mọc trên đầu non hốc đá, rễ dài mang lại vài trượng, đề nghị một cơ binh bắt đầu khiêng nổi, lại bốn người đi kèm, gần như cầm gươm đánh thanh la đốc thúc quân bộ đội khiêng đi cho hồ hết tay". Đó là một trong những đám rước công phu, tốn kém. Cây nhiều ấy vốn sinh sống đầu non hốc đá tự do thoải mái - phóng khoáng giữa rừng núi nay bị rước về vườn đơn vị chúa vẻ ngoài có vẻ oai phong phong, song nhìn kĩ thấy tội nghiệp quá. Cũng chính vì từ nay, nhiều đâu còn là hình tượng trường tồn, bất diệt, biểu tượng cho sức sống của con người, của quê hương, khu đất nước. Đa đã biết thành ép buộc để "điểm xuyết, bày vẽ" thành thứ đồ chơi riêng của nhà chúa. Cây đa cũng tương tự thân phận của hàng trăm chủng loài trân cầm cố dị thú, cổ mộc, tai ác thạch, chậu hoa cây cảnh trong dân gian đã trở nên cầm tù, bị tha hoá. Bao nhiêu cái đẹp của trường đoản cú nhiên, những thú vui tao nhã, chính đại quang minh của nhân dân đã trở nên nhà chúa chỉ chiếm đoạt. Số trời của cây trời, đá núi, hoa lá, ... Vô tri thì như thế, hỏi số phận con người ra sao? bạn viết tùy bút, danh nho Phạm Đình Hổ đã chỉ dẫn những vụ việc cụ thể sống động và khách quan, không comment mà các hình ảnh, cụ thể cứ hiện lên đầy ấn tượng. Ấn tượng tốt nhất là cảnh đêm chỗ vườn đơn vị chúa: "Mỗi khi tối thanh cảnh vắng, tiếng chim kêu vượn hót ran khắp tư bề, hoặc nửa đêm ồn ã như trận mưa sa gió táp, vỡ tổ chảy đàn, kẻ thức đưa biết sẽ là triệu bất tường"...

giờ chim kêu, vượn hót khắp bốn bề giữa tối khuya thanh vắng, giỏi là tiếng muôn loài than thở? Trận mưa sa gió táp ồn ã hay sự khó tính của trời đất? Những âm nhạc ấy gợi xúc cảm ghê rợn như một điều gì đó đang tung tác đổ vỡ, suy sụp nhức đớn, chứ không cần phải là một trong những cảnh đẹp bình yên, phồn thực, no ấm. Nghe những âm thanh ấy "kẻ thức giả" - đơn vị nho Phạm Đình Hổ biết "đó là triệu bất tường". Đến dòng văn cuối của không ít câu chuyện công ty chúa, cảm nghĩ của tác giả thể hiện trực tiếp, mà lại lời văn vẫn vơi nhàng, tế nhị, con gián tiếp bằng một danh từ tầm thường là "kẻ thức giả". Kẻ thức đưa là những người có học vấn, tất cả hiểu biết sâu rộng. Viết câu văn ấy, Phạm Đình Hổ là một trong người gồm tầm phán đoán, dự cảm chủ yếu xác. Ông vẫn thấy rõ đa số cuộc nạp năng lượng chơi xa hoa, vô giới hạn của chúa Trịnh Sâm là "triệu bất tường", những dấu hiệu không lành, gần như điềm gở. Nó báo trước việc suy vong thế tất của một triều đại chỉ chăm lo việc ăn uống chơi hưởng lạc trên mồ hôi, nước mắt với cả xương tiết của dân lành. Trái thực, điều ấy đã xẩy ra không lâu sau khi Trịnh Sâm mất.

Sách xưa có câu "Thượng bất chính, hạ tắc loạn" - cấp cho trên ko chân chính, nghiêm túc thì cấp cho dưới vớ sẽ làm cho loạn. Chúa sống ngôi cao mải mê ăn chơi, sa đọa, vớ yếu những quan cấp dưới ỷ núm làm càn. Vì chưng đó, trường đoản cú những mẩu chuyện của chúa, Phạm Đình Hổ chuyển ý, kể đến chuyện các quan "bọn thái giám cung giám lại thường dựa vào gió bẻ măng, ra bên ngoài dọa dẫm...". Ở đoạn văn máy hai này, tác giả tập trung đề cập một sự việc. Đó là việc đàn hoạn quan tiền bày trò giật đoạt, vu cáo, phá hoại gia sản của quần chúng một giải pháp trắng trợn, tàn ác. Bọn chúng thực hiện công việc rất "bài bản". Động tác một: "Dò xem" nhà nào gồm vật quý, thì biên vào nhì chữ "phụng thủ" nghĩa là lấy để dưng chúa. Động tác sản phẩm công nghệ hai: "Trèo qua tường thành lẻn ra"... "lấy phăng đi"... Động tác máy ba: Nếu nhà nào bội phản ứng, thì "buộc mang đến tội cất vật báu" của vua chúa... Ở đoạn văn tùy cây bút này công ty văn sử dụng liên tiếp các động từ diễn đạt thái độ cùng hành động lũ hoạn quan lại trong ba câu văn sệt tả với hầu hết từ ngữ dấn mạnh: "Dò xem", "trèo", "lẻn", "lấy phăng", "buộc tội", "dọa dẫm", ... Đúng là đông đảo thái độ, hành vi của một bè lũ đầu trâu phương diện ngựa, vừa ăn cướp, vừa la làng, "Sạch sành sinh vét mang lại đầy túi tham" (Truyện Kiều). Hậu quả của không ít vụ cướp bóc trắng trợn ấy là: bạn dân bị buộc tội yêu cầu nộp tiền, đề xuất "phá đơn vị huỷ tường... Quăng quật của ra kêu van chí chết" với tự mình đề nghị "đập vứt núi non cỗ hoặc phá bỏ hoa lá cây cảnh để tránh ngoài tai vạ". Tín đồ dân đề nghị chịu biết bao nhiêu cảnh đau đớn, bao nhiêu bất công, phi lí. Thiết yếu tại mái ấm gia đình Phạm Đình Hổ - một gia đình quý tộc giáp ranh phủ chúa - cũng trở nên cái hoạ ăn cướp kia gieo xuống. Trước bên tiền đường trồng một cây lê hoa trắng xoá thơm lừng, trước đơn vị trung con đường trồng nhì cây lựu ra trái trông vô cùng đẹp ... "Bà cung nga ta gần như sai chặt đi cũng nguyên nhân là cớ ấy". So với giọng văn nói chuyện các gia đình khác quanh tởm thành bị quấy nhiễu, giọng kể ở phần văn cuối này còn có vẻ như dìu dịu hơn, song nó sơn đậm thêm tính hiện thực, tăng thêm ý nghĩa phê phán, tố cáo. Vị vì, nạn chiếm bóc, sách nhiễu ngơi nghỉ thời Trịnh Sâm đang trở thành cơn sốc trong buôn bản hội, không chỉ là gây đau khổ cho dân thường mà lại còn đe dọa cả những gia đình quyền quý, quan lại lại, không chỉ có cướp bóc tách của cải thứ chất hơn nữa huỷ khử cả hầu như thú vui tao nhã mang ý nghĩa văn hoá truyền thống lâu đời của biết bao mái ấm gia đình Việt Nam chúng ta. Số đông từ ngữ cuối đoạn văn giới hạn lại, dẫu vậy lời nói của tác giả vẫn còn đó vương vấn ngân nga vào lòng bọn họ những cảm hứng xót xa, nuối tiếc, thương đến cây đẹp, hoa thơm, cảm thống với đông đảo con người phải sinh sống trong một làng mạc hội phong kiến hỗn loạn mục nát cho như vậy.

Đoạn tùy cây viết “Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh” ấy không chỉ có có giá trị hiện thực, trưng bày bộ khía cạnh xấu xa của chúa, của lũ quan lại, bầy tớ mà còn lôi cuốn bạn đọc bởi một ngòi cây viết tài hoa. Phạm Đình Hổ đang ghi chép người thực, bài toán thực rất cố thể, chủ yếu xác, theo trí nhớ, cảm xúc, xem xét của riêng rẽ mình. Từ bỏ ngữ câu văn từ bỏ nhiên, trôi chảy, không xẩy ra gò bó bởi vì cốt truyện, nhân vật...như vào truyện ngắn. Khi đề cập chuyện, lúc gửi sang miêu tả, ngẫu hứng thì điểm vào một dự cảm, dự báo, nhịp văn cơ hội khoan thai, lúc dồn dập dấn mạnh, ... Cứ ngỡ buông thả thoải mái nhưng item vẫn tập trung vào một chủ đề, toát lên cảm hứng trữ tình rõ rệt của tác giả.

Nói nắm lại, bằng thể văn tùy cây viết ghi chép tùy hứng những sự việc một giải pháp cụ thể, chân thực, sinh động, Chuyện cũ trong đậy chúa Trịnh giúp chúng ta hiểu về đời sống xa hoa vô độ của lũ vua chúa, quan lại phong loài kiến thời vua Lê, chúa Trịnh suy vi nửa cuối nắm kỉ XVIII. Đó là 1 xã hội đầy rẫy những dấu hiệu không lành, phần đa điềm gở xứng đáng chê trách với đáng xóa bỏ. Lịch sử dân tộc đã xóa bỏ cái làng hội ấy.